Co roku 5 czerwca świat
zatrzymuje się na chwilę, by spojrzeć na Ziemię z szerszej perspektywy.
Światowy Dzień Środowiska (World Environment Day, WED) to nie tylko symboliczna
data w kalendarzu, ale globalne wezwanie do refleksji i działania. W 2026 roku
to wezwanie zabrzmi szczególnie mocno – "Call for Climate Action" ma
nas zjednoczyć wokół ochrony klimatu. Ogłaszając temat święta Program ONZ ds.
Środowiska (UNEP) wskazał na pilną potrzebę zaangażowania się w działanie w
obliczu rosnących temperatur, załamujących się ekosystemów i coraz częstszych
ekstremalnych zjawisk pogodowych.
W bibliotece można
obejrzeć gazetkę i zapoznać się z książkami o ekologii i ochronie środowiska.
Klimat to system naczyń
połączonych. To relacja między atmosferą, oceanami, lądami, lodowcami i – co
dla nas istotne – biosferą. System klimatyczny Ziemi jest najbardziej złożonym
systemem znanym nauce, a bioróżnorodność stanowi jeden z jego fundamentów, stąd
też degradacja ekosystemów osłabiając naturalne mechanizmy regulujące klimat: upośledza
zdolność gleby do magazynowania węgla, retencję wody, stabilność obiegu materii
i energii. To dlatego ratowanie klimatu nie jest możliwe bez ochrony i odbudowy
biosfery.
W warunkach Polski
synonimem kryzysu klimatycznego nie jest podnoszący się poziom mórz, lecz coraz
trudniejsze warunki dla produkcji żywności i funkcjonowania ekosystemów: susze
przeplatane gwałtownymi powodziami, zmieniające się wzorce pogodowe, degradacja
gleb, spadek retencji krajobrazowej. Odpowiedź na te zagrożenia musi być
dopasowana do lokalnego kontekstu. Dlatego działania na rzecz klimatu, jakie
podejmujemy w Polsce często koncentrują się na ochronie bioróżnorodności,
odbudowie torfowisk, mokradeł, łąk, lasów i ekosystemów miejskich – tam, gdzie
natura realnie wzmacnia odporność społeczeństw i gospodarki.
UNEP/GRID-Warszawa –
organizacja utworzona 35 lat temu na mocy porozumienia między Rządem RP a UNEP
– dedykował polskie obchody WED 2026 ochronie bioróżnorodności jako kluczowemu
działaniu na rzecz klimatu. W 2026 roku to pięciolecie programu Re:Generacja
„Razem dla ekosystemów”, który powstał w odpowiedzi na ogłoszenie przez ONZ lat
2021–2030 "Dekadą Odtwarzania Ekosystemów".
Program Re:Generacja
pokazuje, że odbudowa ekosystemów nie jest abstrakcyjną ideą, lecz konkretnym
działaniem tu i teraz. Tylko w 2025 roku: 348 hektarów ekosystemów zostało
objętych ochroną (to niemal 487 boisk piłkarskich), działania objęły 12
ekosystemów, prace prowadzone były w 23 lokalizacjach, działania ochronne
realizowano w 5 parkach narodowych we współpracy z 12 partnerami biznesowymi,
zorganizowano 4 akcje wolontariackie z udziałem ponad 200
wolontariuszy. ". Działania te dowodzą, że partnerstwo biznesu,
administracji, nauki i społeczeństwa obywatelskiego realnie przekłada się na
wzmacnianie odporności klimatycznej Polski.
Kryzys bioróżnorodności i kryzys klimatyczny są ze sobą nierozerwalnie
związane. Około 50% światowej gospodarki zależy bezpośrednio od usług
ekosystemowych, a degradacja natury generuje realne ryzyka finansowe,
operacyjne i społeczne. Dlatego coraz więcej firm rozumie, że bioróżnorodność to
nie koszt, lecz kapitał.
Światowy Dzień Środowiska 2026 to zaproszenie do wspólnego działania teraz. Nie
cofniemy czasu. Ale możemy odtwarzać ekosystemy, chronić bioróżnorodność,
wzmacniać odporność krajobrazów i społeczności. Każde działanie na rzecz natury
jest jednocześnie działaniem na rzecz stabilności klimatu i bezpiecznej
przyszłości.
Działajmy dla klimatu!
https://www.gridw.pl/pl/aktualnosci/swiatowy-dzien-srodowiska-2026-dzialanie-na-rzecz-klimatu-zaczyna-sie-od-natury
.jpeg)
